2026, Volume 130, Issue 1

Pains of imprisonment in the narratives of prisoners sentenced for the first time

Krzysztof Biel¹
-------------------------------------------------------------------------------------------------
¹Pedagogiczny, Uniwersytet Ignatianum w Krakowie


Autor korenspondencyjny: Krzysztof Biel; Pedagogiczny, Uniwersytet Ignatianum w Krakowie; email: krzysztof.biel@ignatianum.edu.pl

Streszczenie

The aim of this article is to analyse the pains of imprisonment experienced by first-time offenders serving custodial sentences in Poland. The study adopts a qualitative research design based on 23 semi-structured interviews conducted with inmates in the final phase of their sentence in a semi-open prison in southern Poland This methodological approach enabled the reconstruction of subjective meanings attributed to imprisonment and the identification of the most significant dimensions of suffering. Three main pains of imprisonment were identified: pain of the first contact with the criminal justice system, pain of isolation and loneliness, and pain of self-forgiveness. The findings indicate that imprisonment triggers complex emotional and identity-related processes that may both hinder and potentially support desistance from crime. Particular attention should be paid to self-forgiveness as an important, yet underexplored, component of rehabilitation and identity transformation among first-time prisoners.

Słowa kluczowe

więzienie, udręki uwięzienia, resocjalizacja penitencjarna, bariery resocjalizacji, narracje więźniów, skazani po raz pierwszy, pains of imprisonment, correctional resocialisation, barriers to resocialisation, prisoners’ narratives, first-time offenders

---

Dolegliwości uwięzienia w narracjach więźniów skazanych po raz pierwszy

Summary

Celem artykułu jest analiza dolegliwości uwięzienia doświadczanych przez osoby skazane po raz pierwszy, odbywające karę pozbawienia wolności w Polsce. Badanie ma charakter jakościowy i opiera się na analizie 23 wywiadów półustrukturyzowanych przeprowadzonych z osadzonymi w końcowej fazie odbywania kary w zakładzie karnym typu półotwartego w południowej Polsce. Zastosowana metoda umożliwiła rekonstrukcję subiektywnych znaczeń nadawanych doświadczeniu izolacji penitencjarnej oraz identyfikację najistotniejszych obszarów cierpienia. Zidentyfikowano trzy główne dolegliwości związane z pozbawieniem wolności: udręka pierwszego kontaktu z systemem wymiaru sprawiedliwości, udręka izolacji i samotności oraz udręka samo-wybaczenia. Wyniki wskazują, że doświadczenie uwięzienia uruchamia złożone procesy emocjonalne i tożsamościowe, które mogą zarówno utrudniać, jak i potencjalnie wspierać proces resocjalizacji. Szczególnej uwagi wymaga praca nad samowybaczeniem jako istotnym, choć niedostatecznie eksponowanym w literaturze, elementem wspierającym proces odstąpienia od przestępczości.

Keywords

prison