2026, Volume 130, Issue 1
Aktywizm samotnych wilków - próba charakterystyki w oparciu o nietzscheańsko-schelerowską koncepcje resentymentu
Elżbieta Posłuszna1
-------------------------------------------------------------------------------------------------
1Akademia Wymiaru Sprawiedliwości
Streszczenie
Aktywizm samotnych wilków w dobie sieciowych struktur i sieciowej inwigilacji stał się niemałym wyzwaniem dla służb zaangażowanych w jego zwalczanie. Aby jednak zwalczanie takiego aktywizmu mogło się w ogóle powieść, konieczne jest dobre poznanie jego źródeł, charakteru oraz możliwości rozwojowych. Autorka artykułu stawia sobie trzy komplementarne względem siebie cele. Pierwszym jest próba scharakteryzowania samotnych wilków w oparciu o takie socjologiczne wyróżniki jak płeć, zawód, kwalifikacje, wykształcenie, rodzaj motywacji, drugim celem jest wyjaśnienie psychologicznego mechanizmu konstytuowania się ich motywacji w oparciu o teoretyczną podbudowę, jaką daje teoria resentymentu, trzecim zaś pokazanie, że mechanizm przewartościowania wartości, który jest sposobem pozbycia się przez samotnych wilków dojmującego, resentymentalnego poczucia gorszości, prowadzi, w sposób zasadniczo trudno odwracalny, do radykalizmu, a nawet w sprzyjających sytuacjach do bezkompromisowego fanatyzmu.
Słowa kluczowe
terroryzm samotnych wilków, resentyment, niższość, ekstremizm, społeczne niedopasowanie, deprecjacja
Lone-wolf activism: A characterisation based on the Nietzschean-Schelerian concept of ressentiment
Summary
Lone-wolf activism in an age of networked structures and networked surveillance has become a significant challenge for the agencies tasked with countering it. To respond to this phenomenon effectively, it is necessary to have a thorough understanding of its sources, nature, and modes of development. This article has three mutually complementary aims. The first is to characterize lone wolves on the basis of sociological features such as gender, profession, qualifications, education, and type of motivation. The second is to explain the psychological mechanisms behind their motivation through the theoretical framework provided by the concept of ressentiment. The third is to show that the mechanism of value revaluation—used by lone wolves to cope with an overwhelming, resentful sense of inferiority—tends, in ways that are difficult to reverse, to lead them toward radicalism and, under favorable conditions, toward uncompromising fanaticism.
Keywords
lone wolf terrorism, ressentiment, inferiority, extremism, social misfit, depreciation