2026, Volume 1, Issue (I/2026)
The Metaphor of the "Carnival" and "Feast of Fools" in the Reflection on the So-Called Restoration of the Rule of Law in Poland
Michał Sopiński1
-------------------------------------------------------------------------------------------------
1University of Justice
Streszczenie
This article examines the metaphor of "carnival" and "feast of fools" as a tool for analyzing the crisis of the rule of law in Poland. The author begins by reviewing established legal metaphors: the game metaphor (Hart, Marmor), which conceptualizes law as a rule-constituted practice; Dworkin's figure of Judge Hercules, representing interpretive integrity; and Fuller's hypothetical minister of justice, grappling with legal continuity after regime change.
The article argues that these metaphors presuppose the existence of a normative order that can be interpreted, applied, or violated. However, the current Polish situation demands a more radical metaphor. Drawing on Bakhtin's analysis of medieval carnivals—where hierarchies were inverted, sacred rituals parodied, and the world turned "upside down"—the author characterizes the contemporary Polish legal landscape as a prolonged "Feast of Fools." Public authorities act without legal basis, dismantle independent institutions, and persecute judges, all while invoking the language of "restoring the rule of law."
The metaphor is deepened through Baudrillard's concept of simulacrum: the rule of law becomes a simulation—signs and symbols of legality proliferate without corresponding normative reality. The carnival metaphor captures a meta-normative crisis where the very criteria distinguishing lawful action from its violation become politically contested. The article concludes that the greatest threat to the rule of law is not lawlessness but lawlessness disguised as law, producing institutional stagecraft to convince citizens that normative order persists.
Słowa kluczowe
karnawał, praworządność, symulakrum, Polska, metafora prawnicza
O metaforze „karnawału” i „święta głupców” w refleksji nad tzw. przywracaniem rządów prawa w Polsce
Summary
Niniejszy artykuł analizuje metaforę „karnawału” i „święta głupców” jako narzędzie służące do opisu kryzysu praworządności w Polsce. Autor rozpoczyna od przeglądu ugruntowanych metafor prawniczych: metafory gry (Hart, Marmor), która ujmuje prawo jako praktykę konstytuowaną przez reguły; postaci sędziego Herkulesa u Dworkina, symbolizującej interpretacyjną integralność; oraz hipotetycznego ministra sprawiedliwości Fullera, mierzącego się z problemem ciągłości prawnej po zmianie ustroju. Autor argumentuje, że metafory te zakładają istnienie porządku normatywnego, który można interpretować, stosować lub naruszać. Tymczasem obecna sytuacja w Polsce wymaga zastosowania metafory bardziej radykalnej. Nawiązując do analizy średniowiecznych karnawałów przeprowadzonej przez Bachtina, w których odwracano hierarchie, parodiowano święte rytuały, a świat stawiano „na głowie”, Autor charakteryzuje współczesny polski pejzaż prawny jako przedłużające się „święto głupców”. Władze publiczne działają bez podstawy prawnej, demontują niezależne instytucje i prześladują sędziów, jednocześnie posługując się językiem „przywracania praworządności”. Metaforę pogłębia koncepcja symulakrum Baudrillarda: praworządność staje się symulacją, znaki i symbole legalności mnożą się, ale nie odpowiada im żadna normatywna rzeczywistość. Metafora karnawału oddaje kryzys metanormatywny, w którym same kryteria odróżniające działanie zgodne z prawem od jego naruszenia stają się przedmiotem politycznego sporu. W konkluzji Autor stwierdza, że największym zagrożeniem dla praworządności nie jest bezprawie, lecz bezprawie podszywające się pod prawo, które wytwarza instytucjonalną teatralizację, by przekonać obywateli, że porządek normatywny wciąż istnieje.
Keywords
carnival, rule of law, simulacrum, Poland, legal metaphor